Hoa mắt, chóng mặt là tình trạng rất nhiều người gặp phải trong cuộc sống hằng ngày. Có người chỉ bị thoáng qua khi đứng dậy đột ngột, nhưng cũng có người hoa mắt, chóng mặt tái diễn nhiều lần, ảnh hưởng rõ rệt đến sinh hoạt, công việc và chất lượng cuộc sống. Vậy hay bị hoa mắt, chóng mặt phải làm sao? Khi nào là bình thường, khi nào là dấu hiệu bệnh lý nguy hiểm?
Bài viết dưới đây Bệnh viện Ngã Tư Hồ sẽ giúp bạn hiểu rõ nguyên nhân, cách xử trí và thời điểm cần đi khám, từ đó chủ động bảo vệ sức khỏe của mình.
Hoa mắt, chóng mặt là gì?
Hiện tượng hoa mắt, chóng mặt là cảm giác:
- Mắt mờ đi, nhìn thấy chấm đen, ánh sáng loé
- Cảm giác quay cuồng, lâng lâng, mất thăng bằng
- Cảm giác mọi vật xung quanh xoay tròn
- Choáng váng, đứng không vững
Tình trạng này có thể xuất hiện thoáng qua hoặc kéo dài, mức độ từ nhẹ đến nặng.
8 Nguyên nhân thường gặp gây hoa mắt, chóng mặt
1. Tụt huyết áp tư thế
Đây là nguyên nhân rất phổ biến. Khi đứng lên quá nhanh, huyết áp không kịp điều chỉnh khiến lượng máu lên não giảm tạm thời, gây hoa mắt, chóng mặt.
Thường gặp ở:
- Người cao tuổi
- Người huyết áp thấp
- Người mất nước
2. Thiếu máu
Thiếu máu làm giảm khả năng vận chuyển oxy lên não, gây:
- Hoa mắt
- Chóng mặt
- Mệt mỏi
- Da xanh xao
Phụ nữ trong độ tuổi sinh sản, người ăn uống thiếu chất dễ gặp tình trạng này.
3. Rối loạn tiền đình
Rối loạn tiền đình là nguyên nhân thường gặp gây chóng mặt kéo dài, đặc biệt:
- Cảm giác quay cuồng
- Mất thăng bằng
- Buồn nôn, nôn
Triệu chứng thường tái phát nhiều lần và ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt.
4. Hạ đường huyết
Khi lượng đường trong máu giảm, não không được cung cấp đủ năng lượng sẽ gây:
- Hoa mắt
- Chóng mặt
- Run tay
- Vã mồ hôi
Thường gặp ở người bỏ bữa, người đái tháo đường dùng thuốc không đúng cách.
5. Rối loạn nhịp tim, bệnh tim mạch
Tim đập không đều hoặc bơm máu kém khiến não thiếu máu tạm thời, gây choáng váng, chóng mặt.
6. Stress, mất ngủ kéo dài
Căng thẳng, thiếu ngủ làm rối loạn hệ thần kinh, gây hoa mắt, chóng mặt, đau đầu, giảm tập trung.
7. Tác dụng phụ của thuốc
Một số loại thuốc điều trị:
- Huyết áp
- An thần
- Thuốc chống trầm cảm
có thể gây hoa mắt, chóng mặt như tác dụng phụ.
8. Bệnh lý thần kinh nguy hiểm
Ít gặp hơn nhưng rất nguy hiểm:
- Đột quỵ
- U não
- Thiếu máu não thoáng qua
Cần đặc biệt lưu ý nếu chóng mặt kèm theo nói khó, yếu liệt tay chân, méo miệng.
Hay bị hoa mắt, chóng mặt có nguy hiểm không?
Không phải mọi trường hợp hoa mắt, chóng mặt đều nguy hiểm. Tuy nhiên, nếu triệu chứng:
- Xuất hiện thường xuyên
- Kéo dài nhiều ngày
- Tăng dần mức độ
- Kèm theo đau đầu, buồn nôn, tê yếu tay chân
Đây có thể là dấu hiệu cảnh báo bệnh lý tiềm ẩn, đặc biệt liên quan đến tim mạch, huyết áp hoặc hệ thần kinh.
Hay bị hoa mắt, chóng mặt phải làm sao?
1. Xử trí ngay khi bị chóng mặt
- Ngồi hoặc nằm xuống ngay
- Tránh thay đổi tư thế đột ngột
- Uống nước nếu nghi ngờ mất nước
- Hít thở sâu, thư giãn
2. Điều chỉnh sinh hoạt hằng ngày
- Ngủ đủ giấc (7–8 giờ/ngày)
- Không bỏ bữa
- Uống đủ nước
- Hạn chế rượu bia, cà phê
3. Ăn uống khoa học
- Bổ sung sắt nếu thiếu máu
- Ăn đủ chất đạm, vitamin
- Hạn chế thức ăn nhiều muối, nhiều dầu mỡ
4. Tập luyện thể dục đều đặn
- Đi bộ
- Yoga
- Thái cực quyền
Giúp cải thiện tuần hoàn máu và tăng sức bền.
5. Theo dõi huyết áp và đường huyết
- Đo huyết áp thường xuyên
- Kiểm tra đường huyết nếu có nguy cơ
Khi nào hoa mắt, chóng mặt cần đi khám ngay?
Bạn cần đến cơ sở y tế sớm nếu:
- Chóng mặt kéo dài không rõ nguyên nhân
- Chóng mặt tái diễn nhiều lần
- Kèm đau đầu dữ dội
- Buồn nôn, nôn nhiều
- Tê yếu tay chân
- Nói khó, nhìn mờ
- Có tiền sử tim mạch, đột quỵ
Đây có thể là dấu hiệu cảnh báo bệnh lý nguy hiểm khác.
Các xét nghiệm thường được chỉ định khi khám hoa mắt, chóng mặt
- Đo huyết áp
- Xét nghiệm máu (thiếu máu, đường huyết)
- Điện tim
- Siêu âm tim
- Siêu âm mạch máu
- Chụp CT hoặc MRI não (khi cần)
Việc thăm khám giúp xác định chính xác nguyên nhân, từ đó điều trị hiệu quả.
Phòng ngừa hoa mắt, chóng mặt tái phát
- Duy trì cân nặng hợp lý
- Kiểm soát tốt bệnh nền
- Tránh stress kéo dài
- Tái khám định kỳ theo chỉ định bác sĩ
Đừng chủ quan khi hay bị hoa mắt, chóng mặt
Hoa mắt, chóng mặt tưởng chừng là triệu chứng nhẹ, nhưng nếu xảy ra thường xuyên, đây có thể là dấu hiệu cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Việc lắng nghe cơ thể, thăm khám kịp thời và điều chỉnh lối sống là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Nếu tình trạng hoa mắt, chóng mặt kéo dài hoặc có dấu hiệu bất thường, bạn nên chủ động đi khám chuyên khoa để được tư vấn và điều trị sớm, tránh những biến chứng nguy hiểm.
